Tessara glauca — commentariolum auctoris. Tessera caerulea — commentariolum editorum. Tessera viridis — translatio.

IOANNIS DUNBARI MEGALO-BRITANNI EPIGRAMMATON DECADES VI
AD NOBILISSIMUM, NOBILIS ORDINIS AUREAE PERISCELIDIS EQUITEM,
D. GEORGIUM VILLARS, IACOBO REGI AB INTIMIS CUBICULIS,
ET MAGISTRUM EQUITUM &c.

EPIGRAMMATON DECAS I

1. AD GEORGIUM VILLARS, EQUITEM &c.

Inclyte, nobilium et claro sate sanguine patrum, blue
spacerCui pariter virtus famaque iuncta nitent,
Quae pauca aspirant nostrae hic tibi flamina Musae,
spacerO, precor, haec velis sine bene grata tuis.

2. AD EUNDEM

Laudentur qui laude egeant; satis hoc tibi laudis,
spacerQuod te pro meritis rex Iacobus amet.

3. IN SCIOPPIUM blue

Esse asinos omnes cum vis, sic, nonne, Scioppi,
spacerTeque asinum et papam vis, parasite, tuum?

4. IN IESUITAS blue

Iesuitas vosmetipsos dicitis,
Sed Loiolitas vos decet vocarier.
Nam non Iesus vos dedit, sed Loiola.

5. IN EOSDEM

Iesuitas haud ego vos dixerem,
Iebuisitas rectius vocaverim. blue
Iesuitae sed tamen si dicier
Desideritis, vos ita dicamini
Iesuitae quo quod estis vos magis spacer5
A Christo Iesu itis remoti eo magis.
An scire vultis quo? Malam magnam in crucem. blue

6. IN THOMAM CORIATUM AB ODCOMBIA blue

Fare age, dic, hospes totum famose per orbem,
spacerQui fit, sic cunctis undique notus eas?
Pelle ovis est, sit notus onos ex auribus, anser
spacerEx strepitu, ex corio tu, Coriate, tuo.

7. AD STEPHANUM BALDWINUM RUPELLANUM IURISCONSULTUM blue

Ut locus est doctis, sic est, Baldwine, modestis,
spacerAtque erit in libris tempus in omne meis.
Tu Themidos cum sis artes edoctus ad unguem, blue
spacer
Te beet et pleno docta Minerva sinu,
Doctrinaeque tuae veneranda modestia certet, spacer5
spacerIn te peccarem ni memorare velim.

8. IN PANTALEONTA, DE VITA THEODORI BEZAE blue

Putride Pantaleion, Papalis scurra culinae,
spacerGutture cui foedo dogmata falsa crepant,
Quid tibi cum Beza est, homo mendacissime, vita?
spacerNon est Romanae bestia Beza scholae.

9. DE CONSTANTIAE FOEMINAE, AD LECTOREM blue

Cogito quid quaeris, quando nil cogito? Nempe
spacerDe faeminae constantia.

10. DE BEDA DICTUS VENERABILIS

Non divi aut sancti titulo, venerabilis olim
spacerNomine sed dictus Beda Britannus erat:
Quo sancti snsani, quo divi daemones aevo
spacerDici caeperunt, scilicet ille fuit.

DECAS II

1. AD IACOBUM REGEM blue

Bel, Babel, Babylon periit, ceciditque, ruitque,
spacerA Daniele, Deo, Marte, Iacobe, tuo.

2. AD EUNDEM blue

Marte triumpatis horrendo Roma Britannis
spacerCaesaris invicti iactitet arma sui:
Arte triumphanda iam magna Britannia, Roma
spacerFert te ad sydereas, rex Iacobe, domos.
Cuius maior honos? Tuus est an Caesaris? Ille
spacerArmatus, sed tu victor inermis eris.

3. AD GEORGIUM VILLARS, EQUITEM &c.

Qui fuit Augusto Maecenas, ipsus et idem
spacerCum iam sis domino, vir generose, tuo,
Asta, insta, persta: foelicibus utere fatis,
spacerTe Maro fautorem sic habeatque suum.

4. IN FUGITIVUM

Dum, fugitive, fugis, vicinas curris ad aedes.
spacerDic mihi qui furor est, ne capiare, capi?

5. AD LABERIUM blue

Libros scribere posse te disertos
Affirmas, Laberi. Quid ergo non vis?
Libros scribere qui potest disertos
Non dicat, Laberi, putabo posse.

6. AD VIRETUM blue

Dic, nam scire velim cur tu dicare Viretus?
spacerHincne est quod vireas semper in ore virum?

7. AD PETRUM MARTYREM blue

Martyres a clara meruerunt morte vocari,
spacerTe vero ut Martyr sis tua vita facit.

8. DE CANE AB ANNA REGINA FORTUITO INTEREMPTA PRO CERVA

Quod telum in cervam Dia-Anna volatile misit,
spacerHoc cervam ut sequitur, considit icta canis.
Quis fleat? Hac illi deceptae gloria dextrae
spacerMaior: credo canem sic voluisse mori.

9. AD PETRUM MOLYNAEUM DOCTOREM THEOLOGIAE PARISIIS blue

Doctrinae, Molynaee, decus, facundior alter
spacerQuo non, qua Galli sceptra verenda virent,
Sic hostes Christi imminuis, tundis, teris, occas,
spacerUt iam sis molitor, qui Molynaeus eras.

10. AD EUNDEM

Haec mola seiungit puram de farre farinam,
spacerNempe reformatam, Papicolumque fidem.

DECAS III

1. DE TRIDENTO OPPIDO IN RHOETIA ET FLUVIO IN ANGLIA, VULGO TRENTE blue

Sic habet Angla suum ceu Rhoetia terra Tridentum:
spacerAnglia habet flumen, Rhoetia at oppidulum.
In Christum hic blasphema fides quam papa coegit,
spacerViribus Anglorum pene retorta ruit:
Nempe erat in fatis, ut quam tenet Angla, Tridenta spacer5
spacerContra,Tidentinam diluat unda fidem.

2. ALITER IN GRATIAM TOBIAE MATHAEI, SUB CUIUS ARCHIEPISCOPATU EST HIC FLUVIUS blue

Vera fides Christi quondam est foedata Tridenti,
spacerIamque Tridentinis purificatur aquis.

3. AD PAPAM

Permittunt reges humana evolvere scripta,
spacerTu non vis homines scripta videre Dei.
Strictius humanis sed ais divina regenda;
spacerHoc non est regere, papa, sed est tegere.

4. ALIUD, AD EUNDEM blue

Papa, quid expectas? Pastoris scipio tantum est:
spacerNil sceptra in regum martia iuris habes.

5. DE ARTE MERCANDI, AD IOANNEM WALLEM, L. M. LONDINENSEM blue

Arte est mercandi nulla ars praestantior: omnes
spacerSic mercatores sunt, ut et esse volunt.
Hinc res mercari summi dicuntur et imi,
spacerSed bene mercari, laus erit ista tibi.

6. AD BULLINGERUM THEOLOGUM blue

Magna quidem in magnum movisti praelia papam.
spacerNon Bullingerum, te voco Belligerum.

7. IN MOECHUM blue

Coniuge cum socii cubat, et communia dicit,
spacerQuod sint amicorum omnia.

8. DE MEDICO ET PRAEDICATORE QUODAM ITALO blue

Hic prior “O” inquit, sis salvus, medice”, at ille red
spacer“Et, praedicator, sis quoque salvus,” ait.
Atque ita dum regerit, ridens hoc addidit, “I, nunc
spacerQuod desiderasque mihi, mysta, resume tibi.”

9. IN HISTRIONEM blue

Scis cur frequenti congregata publice
Plebe ad theatrum veneras tandem, histrio?
Idone tantum veneras ut nil agas?

10. AD WITAKERUM, THEOLOGUM CANTABRIGIENSEM blue

Cordibus in coecis hominum quod lumina vitae
spacerPromoveas, vita quam bene κηρὸς eris! red

DECAS IV

1. AD GEORGIUM VILLARS EQUITEM AUREAE PERISCELIDIS &c.

Non ego sum dives, decimas non solvere possum.
spacerDent alii decimas, hic tibi do decadas.

2. ITER AD COELUM

Ad coelum qui carpis iter, tibi sit via pura
spacerVita, preces passus, gratia sancta gradus.

3. IN PAPISTAS blue

Papistae ut approbent suas ineptias,
Sacris neglectis literis, semper solent
Vafri citare testimonia et locos
Ex patribus, praesertim at ex Gelasio, blue
Ridiculi enim ipsi, ut quae citant ridicula fiunt. spacer5

4. AD VADIANUM THEOLOGUM blue

Vadat ad infernam (si vult) papista paludem.
spacerAd nostros vades tu, Vadiane, lares.

5. AD HENRICUMWAL-LIS THEOLOGUM S. S. blue

Athleta o invicte Dei, fatale videtur
spacerHoc, nulla hoc misero pax quidem in orbe tibi.
Lis cos virtutis medio tibi namque resurgit,
spacerNon solet ignavis quae comes esse viris.
Anglicus at murus, tibi sed et aheneus anteit, spacer5
spacerQui stet contra hostes optima vita tuos.

6. DE URSINI THEOLOGI CATECHISMO blue

Ut sacrae fidei documenta incognita vulgo
spacerColligat ex sacris, implicitisque locis,
Et vigilat, videt, et vertit, scribitque legitque,
spacerNum vere Ursinus dicitur iste labor?

7. AD IOANNEM DAVUM blue

Dave, tibi nullus veteri pro stemmate certet,
spacerEst centies quintus D-avus. red

8. DE MARNIXI TABULIS DIFFERENTIARUM blue

Quam vivas quondam tabulas depinxit Apelles,
spacerMarnixus vivas tam dedit inde suas.
Pro tabulis summa est amborum gloria; scortum
spacerPinxerat hic papae, pinxerat ille Paphi.

9. DE MARNIXO ET MORNAEIO blue

Papam Marnixus, Papam Mornaeius urget:
spacerSerius hic mordet, mordicat ille ioco.

10. IN BOETICUM blue

Quam bene te novi. Nam sunt tibi, Boetice, semper
spacerAurigerique pedes, lanigerumque caput.

DECAS V

1. DE LYCA CUPIDINIS FICTIO blue

Torserat e pharetra telum lethale Cupido,
spacerExtinxitque suae lumina clara Lycae.
Id Venus ut vidit, miseram miserata puellam
spacerVenerat, atque oculos praestitit ipsa suos.
Illa autem exclamat, “sodes me tangere posthac: spacer5
spacerHos si vis oculos laedere, laede tuos.”

2. AD IACOBUM MARCHIONEM HAMILTONIAE &c. blue

Vidisti Romam, vidit te turbida Roma,
spacerDeterior vestrum neuter at inde fuit.
Mens tam sancta tibi est, corrumpi ut nescia, et illa
spacerTam nequam est ut non nequior esse queat.

3. DE EADEM ROMA, QUA INVERSA FIT AMOR

Nulli inversus amor fuerit nisi brutus amatur,
spacerRoma amor est versus. Quis nisi brutus amet?

4. DE RELIGIONE REFORMATA blue

Non prima exesum scabra rubigine ferrum
spacerLima polit, forti ducta reducta manu.
Sic neque relligio coecis inclusa tenebris,
spacerMente acri primum versa, reversa nitet.
Ante Hussum Valdus, deinque Calvinumque Lutherus, bluespacer5
spacerEt demum sacras Beza repandit opes.

5. DE SUA E. WALLE blue

Montibus incelsis alii sua gaudia ponant,
spacerNil curo. Est cordi Vallis amoena mihi.

6. AD IACOBUM PORTAEUM THEOLOGUM blue

Quod si amissa foret, Portaee, scientia rerum,
spacerHaec posset studiis esse remissa tuis:
Nil quiquam est in quo non sic versaris, ut ipsas
spacerPossis Aonias ipse docere deas.

7. IN CALVIONEM

Nostis cur nullos habeat iam Calvio crines?
spacerEst crines Glaucae quod dedit ille suae.

8. LINDANI PAPISTAE LIBER DE HAERETICIS TITULO DUBITANTII blue

Lindani haeriticos liber hic dum continet omnes,
spacerIn qua parte libri sit, petis, ipse sui?
Nulla equidem pars certa datur. Cur? Maximus ipse
spacerHaereticus toto cernitur ille libro.

9. IN EUNDEM

Est tuus hic, Lindane, liber Dubitantius, esto.
spacerNil quicquam est de quo non dubitare queas.

10. AD ILLYRICUM THEOLOGUM blue

Nec lyra te fallit, nec te papistica Siren.
spacerHinc est quod recte diceris Illyricus.

DECAS VI

1. IN PORCULUM MONACHUM

Porcule, te genuit monachus, genuitque sacerdos,
spacerTe genuit bubo, te genuitque asinus.
Quatuor ergo, duos homines, duos brutaque patres
spacerUnus habes. Monstrum es sic meretrice satum.
Quin potius fateare unum tibi, Porcule, patrem? spacer5
spacerSunt hi uno omnes corpore nam monachus.

2. DOWALI A GARTHLANDIA DOMINI EPITAPHIUM blue

Candida Dowali Gallis decessit in oris, blue
spacerQua melior superas vix videt umbra domos.
Hunc lugere nefas, nec enim periise putamus.
spacerVivit qua potius vivere parte velit.

3. DE ANTONIO WALLE, L. blue

Wallis bis denos vix dum vene viderat annos,
spacerBis terrae extremos vidit et ille situs.
Viderat infameis scopulos resonantibus undis
spacerOceani immensum tollere in astra caput.
Haec si tanta ausus iuvenis vidisse, quid ultra spacer5
spacerAudebit quam vir, quam sit et ante senex? red

4. AD CHRISTOPHORUM HERRAIS EQUITEM &c. blue

Herrais, imo heros potius, vel Xenius alter
spacerCum sis hospitio, vir generose, tuo,
Alcinoi mensas habeat sibi solus Ulysses,
spacerDum mihi Christophoras detur adire dapes.

5. DE IACOBI MAXVELI SPECULO GRATIAE ET GLORIAE, MEMORIAE SACRATISSIMAE MARIAE REGINAE SCOTORUM CONSECRATO blue

Quid Speculi hoc, et cur Mariae sacratur? An hinc quod
spacerGratiae ei nomen, gloria detque suum? red
Certe: nam in terris Mariae sic gratia luxit
spacerUt nunc inc oelis gloria tota micet.
Distat at hoc aliis Speculum: manus unica in illis, spacer5
spacerEt mens laudanda hic, et manus artificis.

6. IN DIVITEM QUENDAM AVARUM

Si quicunque malos amat et mala, sit malus iste,
spacerQui bona, quique bonos tunc amat, anne bonus?
Sed bona dives amat. Nonne est bonus ergo? Negamus.
spacerQui bonus est, solos diligat ille bonos.

7. IN EUNDEM ALITER

Si bona quis amat bonus est, tunc optimus ipse es.
spacerTe bona nam melius, divite, nullus amat.

8. AD IACOBUM REGEM

Scripsit Alexandri cum gesta ingentia magni
spacerChoerilus, hac factum conditione ferunt, blue
Aptos quot faceret versus, tot ut aurea ferret,
spacerQuotque malos faceret, tot colaposque ferat.
Alter Alexander sis, o mihi maxime regum.
spacerSi tibi non alius, Choerilus alter erit.

9. AD GEORGIUM VILLARS EQUITEM AUREAE PERISCELIDIS &c.

Dum certant faciant favor an fortuna priorem
spacerTe, merces meriti venit et ampla tui,
Iuppiter at Britonum, “frustra contenditis,” inquit,
spacer“Postremae primus sit, volo, iure locus.”

10. EPILOGUS AD LECTOREM

Incipe (nil refert) vel et hic quoque desine, lector.
spacerNomine sunt verso finit et infit idem.

Finis

APPENDIX

DE OCULIS ISABELLAE ABRENETHAEAE, ADAMI ABRENETHAEI FILIAE

IONSTONUS

Obstupui nuper, dea, te nascente, novaque
spacerLuce meos oculos detinuere tui.
Eoas primum rebar me cernere gemmas,
spacerMox sunt visa mihi sidera missa polo.
Error utrumque fuit: non urunt corpora gemmae, spacer5
spacerEt magis obtusum sidera lumen habent.
Hos oculos, quibus una omnes urisque ferisque,
spacerTe sibi ait Veneris surripuisse puer.

1. DUMBARUS

Sed caecus cum sit Veneris puer iste Cupido,
spacerIlli, dic, oculos quomodo surripias? spacer10

2. IONSTONUS

Est puer hic caecus, verum hunc infantula caecum,
spacerSurreptis oculis, Abrenethaea dedit.

3. DUMBARUS

Abrenethaea dedit caecum? Cum lumine cassus
spacerSit natus, caecum qua ratione dedit?

4. IONSTONUS

Quod tibi finxisti natum sine lumine numen, spacer15
spacerCenseri nullo crimine talpa potest.

5. DUMBARUS

Tu mage ridiculum numen tibi fingere tentas,
spacerCui sunt mortali lumina adempta manu.

6. IONSTONUS

Mortalis non est, oculis quae orbavit Amorem,
spacerSed dea, nata deis et paritura deos. spacer20

7. DUMBARUS

Illa dea est, aut nata deis pariturave divos,
spacerLuminibus dicis quam spoliare deos?

8. IONSTONUS

Luminibus deus iste suis non indiget. Illi
spacerSufficiunt casses, vincula, tela, faces.

9. DUMBARUS

Istis, quae numeras, fateor, deus aliger armis spacer25
spacerMilitat, ast oculi sunt in amore duces.

10. IONSTONUS

Primus honos oculis merito debetur, at ista
spacerArma puellari sunt magis apta gregi.

11. DUMBARUS

Femineos ergo cur non dea sumpsit ocellos,
spacerApta puellari si petit arma choro? spacer30

12. IONSTONUS

Obtulit infanti sua lumina mater Amorum,
spacerSed puduit castam lumina ferre lupae.

13. DUMBARUS

Cur oculos illi praeberet Cypria mater?
spacerAn tua capta oculis an dea lusca fuit?

14. IONSTONUS

Nec fuit orba oculis, nec lusca, sed urere flammis spacer35
spacerCuncta timens oculos occulit illa suos.

15. DUMBARUS

Si clades hominum metuens abscondit ocellos,
spacerCur non abscondit colla, labella, genas?

16. IONSTONUS

Hoc quoque fecisset, sed prudens virgo timebat,
spacerDesereret terras ne fugitivus Amor. spacer40

17. DUMBARUS

Nil refert: discedat Amor, terrasque relinquat.
spacerQuod deus hic orbi praestitit, illa dabit.

18. IONSTONUS

Non bene militiam Veneris commiseris uni,
spacerNec serere hanc pugnam femina sola potest.

19. DUMBARUS

Sed cui diva oculos et luminis abstulit usum, spacer45
spacerMilitiae hanc sociam ferre recuset Amor.

20. IONSTONUS

Ne sua fortassis sentiret damna Cupido,
spacerCor puero et sociis abstulit illa deis.

21. DUMBARUS

Abrenethaea vale, metuo ne exercita furtis
spacerMe mihi tu, Musis surripiasque meis. spacer50

22. IONSTONUS

Iure, poeta, times. Cui non metuenda potestas,
spacerQuae facit excordes, exoculatque deos?

23. DUMBARUS

Sat pugnae, Ionstone, datum est. In foedere dextras
spacerIam societ, pugnae quae dea caussa fuit.

24. IONSTONUS

En dextram, et si quid praedatrix virgo reliquit spacer55
spacerIonstono, hoc totum, Dumbare, cordis habe.

Finis